Majątek Polaków przekroczył 4 biliony złotych. Kto na tym zyskuje?
Aktywa finansowe Polaków osiągnęły historyczny rekord 4,1 biliona złotych. Sprawdzamy, z czego się składają, jak wypada polska sytuacja na tle Europy i kto…
Majątek finansowy Polaków osiągnął w pierwszym kwartale 2025 roku wartość ponad 4,1 biliona złotych, stanowiąc historyczny rekord. To wzrost o 168 miliardów złotych w ujęciu rocznym, czyli dynamika 15,3 procent — najwyższa od pierwszego kwartału 2021 roku.
Liczba ta brzmi imponująco, ale aby zrozumieć, co naprawdę się za nią kryje, warto przyjrzeć się strukturze tego majątku i odpowiedzieć na pytanie: czy wzrost ten dotyczy wszystkich Polaków?
Z czego składa się majątek finansowy Polaków?
Aktywa finansowe to nie tylko pieniądze na koncie. Obejmują one depozyty, akcje, obligacje, uprawnienia emerytalne i inne formy udziałów kapitałowych. Rozkład poszczególnych składników pokazuje, gdzie Polacy przechowują swoje pieniądze:
| Forma majątku | Udział | Przybliżona wartość |
|---|---|---|
| Depozyty bieżące | 26,3% | ponad 1 bilion zł |
| Gotówka | 11,1% | ok. 456 mln zł |
| Uprawnienia emerytalno-rentowe (IKE, IKZE, fundusze emerytalne) | 10,5% | ok. 431 mln zł |
| Pozostałe depozyty | 10,5% | ok. 431 mln zł |
| Inne udziały kapitałowe | 9,3% | ok. 381 mln zł |
| Akcje nienotowane | 8,1% | ok. 333 mln zł |
| Kredyty i pożyczki (długoterminowe) | 3,8% | ok. 156 mln zł |
Dominują środki, które pozwalają szybko uregulować codzienne potrzeby. Depozyty bieżące — czyli pieniądze na rachunkach, którymi dysponujemy na bieżąco — stanowią blisko jedną czwartą całości. Gotówka zajmuje drugie miejsce, a trzecie — uprawnienia emerytalne zgromadzone na kontach indywidualnych (IKE, IKZE) oraz rezerwy funduszy emerytalnych.
Co ciekawe, długoterminowe kredyty i pożyczki zajmują dopiero dziewiąte miejsce i stanowią niecałe 3,8 procent aktywów. Zobowiązania Polaków rosną znacznie wolniej niż aktywa — w porównaniu z rokiem poprzednim zwiększyły się o 5,2 procent, osiągając 891 milionów złotych.
Jak zmienia się budżet polskiego gospodarstwa domowego?
Wzrost majątku finansowego idzie w parze ze zmianą sytuacji dochodowej Polaków. Główny Urząd Statystyczny opublikował w maju dane dotyczące wydatków i dochodów gospodarstw domowych za 2025 rok.
Przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny — czyli kwota, która zostaje po opłaceniu rachunków i zobowiązań — wynosi 3500 złotych na osobę. To wzrost nominalny o 10,5 procent w stosunku do roku poprzedniego, a realnie (z uwzględnieniem inflacji) o 6,7 procent. Oznacza to, że Polacy faktycznie mają więcej pieniędzy do wydania.
Wydatki również rosną, ale wolniej niż dochody. Średni miesięczny wydatek wynosi 2015 złotych, co stanowi wzrost nominalny o 7,3 procent i realny o 3,6 procent. Udział wydatków w dochodzie rozporządzalnym zmniejszył się z 59,3 procent do 57,6 procent — innymi słowy, gospodarstwa domowe mają więcej marginesu finansowego.
Największe obciążenie budżetu domowego pochodzi z trzech kategorii:
- Żywność i napoje bezalkoholowe — 25,1 procent wydatków
- Mieszkanie, woda, energia, gaz i paliwa — 19,4 procent wydatków
- Transport — 9,8 procent wydatków
Łącznie na te trzy kategorie Polacy wydają średnio 1094 złote miesięcznie.
Polska na tle Europy: gdzie zajmujemy miejsce?
Aby zrozumieć skalę polskiego majątku finansowego, warto porównać go z innymi krajami Unii Europejskiej. Porównanie pokazuje zróżnicowaną strukturę oszczędzania w Europie.
Gotówka w stosunku do PKB — Polska zajmuje wysokie miejsce w europejskiej czołówce. Udział gotówki w PKB wynosi 11,5 procent, co znacznie przewyższa średnią unijną (4,7 procent). Wyprzedzają nas jedynie Niemcy (11,6 procent) i Słowenia (11,7 procent). Nasi sąsiedzi — Czechy, Litwa i Słowacja — mają zdecydowanie niższe wskaźniki (odpowiednio 6,6, 5 i 2,1 procent). Grecja i Cypr zamykają zestawienie z zaledwie 0,1 procent.
Depozyty bieżące w stosunku do PKB — tutaj Polska wypada gorzej. Wynik 27,2 procent daje nam 16. miejsce w Unii, poniżej średniej (31,8 procent). Malta prowadzi z 68 procentami, ale wysoko plasują się także Niemcy (41,2 procent) i Czechy (40,1 procent).
Depozyty bieżące w aktywach finansowych gospodarstw domowych — w tym wskaźniku Polska zajmuje 9. miejsce z wynikiem 26,3 procent. Wyprzedzamy wszystkich swoich sąsiadów oprócz Słowacji (29,1 procent), a tuż za nami plasują się Czechy (25,9 procent).
Co to oznacza dla Ciebie?
Rekordowy majątek finansowy Polaków to dobra wiadomość dla tych, którzy mają możliwość oszczędzania. Wzrost dochodów rozporządzalnych i spadek udziału wydatków w dochodzie oznaczają, że więcej gospodarstw domowych może odkładać pieniądze na przyszłość — czy to na emeryturę, czy na inwestycje.
Jednak ta statystyka skrywa ważną prawdę: nie wszyscy Polacy korzystają z tego wzrostu. Średnie wynagrodzenie w drugim kwartale 2025 roku wyniosło 9233 złote brutto, ale mediana — czyli próg dzielący pracowników na dwie równe grupy — wyniosła 7690 złotych brutto. To oznacza, że połowa pracowników zarabia poniżej tej kwoty.
Szczególnie trudna sytuacja dotyczy osób zatrudnionych na minimalną pensję krajową, która wynosi 4806 złotych brutto. Szacunki wskazują, że takich pracowników jest od 1,58 do 3 milionów. W 2027 roku minimalna pensja wzrośnie jedynie do 4950 złotych brutto — wzrost o 144 złote. Dla osób zarabiających tyle, o oszczędzaniu w jakiejkolwiek formie trudno mówić.
Wzrost majątku finansowego Polaków jest rzeczywisty, ale rozpowszechnianie się go jest nierówne. Dla osób zarabiających powyżej mediany, dane o rekordowych aktywach finansowych mogą być zachętą do bardziej świadomego planowania budżetu i inwestowania. Dla znacznej grupy pracowników, szczególnie w sektorze prywatnym i małych przedsiębiorstwach, wzrost ten pozostaje abstrakcyjną statystyką, a codzienność to życie „od pierwszego do pierwszego” — od wypłaty do wypłaty.
Najczęstsze pytania
Ile wynosi obecny majątek finansowy Polaków?
Aktywa finansowe Polaków wynoszą ponad 4,1 biliona złotych, co stanowi historyczny rekord. W pierwszym kwartale 2025 roku wzrosły o 168 miliardów złotych rok do roku.
Z czego składa się majątek Polaków?
Głównie z depozytów bieżących (26,3 proc.), gotówki (11,1 proc.) i uprawnień emerytalno-rentowych (10,5 proc.). Kredyty i pożyczki stanowią zaledwie 3,8 proc. całości.
Jak Polska wypada na tle innych krajów Unii Europejskiej?
Polska zajmuje 9. miejsce w udziale depozytów bieżących w aktywach finansowych (26,3 proc.) i wyprzedza swoich sąsiadów oprócz Słowacji. W gotówce mamy 11,5 proc. PKB, co plasuje nas za Niemcami i Słowenią.
Ile wynosi średni dochód rozporządzalny Polaka?
Średni miesięczny dochód rozporządzalny wynosi 3500 złotych na osobę, co stanowi wzrost o 6,7 proc. realnie (z uwzględnieniem inflacji) w stosunku do roku poprzedniego.
Ile Polaków zarabia minimalną pensję?
Szacunkowo od 1,58 do 3 milionów Polaków zarabia na poziomie lub blisko minimalnego wynagrodzenia, które w 2027 roku wyniesie 4950 złotych brutto.
Na podstawie: Next Gazeta.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.