Na co Polacy wydają najwięcej pieniędzy?

Badanie VeloBanku z lipca 2026 wykazało, że 73 proc. Polaków największe wydatki przeznacza na żywność i produkty codziennego użytku, a 61 proc. na utrzymanie mieszkania lub domu.

Czy Polacy oszczędzają pieniądze?

Tylko 35 proc. respondentów ma stabilną sytuację finansową i regularnie oszczędza. Natomiast 25 proc. wydaje całe dochody na bieżące potrzeby bez możliwości odkładania.

Jak wiek wpływa na wydatki na żywność?

Osoby w wieku 55 lat i więcej przeznaczają 83 proc. budżetu na żywność, podczas gdy grupy 18–24 i 25–34 lat wydają na ten cel 59 proc.

Czy wykształcenie wpływa na zdolność oszczędzania?

Tak — wśród osób z wyższym wykształceniem regularnie oszczędza 42 proc., a wśród tych z wykształceniem podstawowym lub zawodowym tylko 22 proc.

Na co Polacy wydają nadwyżki finansowe?

Gdy mają wolne pieniądze, 35 proc. przeznacza je na podróże i wakacje, 22 proc. na ubrania i kosmetyki, a zaledwie 6 proc. na inwestycje.

Budżet polskich rodzin 2026: gdzie idą pieniądze Polaków

Badanie VeloBanku pokazuje, jak Polacy wydają pieniądze. Żywność dominuje, oszczędzanie zależy od wykształcenia. Sprawdź strukturę wydatków swojej rodziny.

Polska rodzina wydaje pieniądze w sposób całkowicie zdeterminowany potrzebami podstawowymi — wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie VeloBanku w lipcu 2026 roku na próbie ponad tysiąca dorosłych respondentów.

Badanie realizowane metodą CAWI (ankieta internetowa) ujawnia wyraźną hierarchię wydatków, która zmienia się wraz z wiekiem i poziomem edukacji. Analiza ta ma znaczenie nie tylko dla samych gospodarstw domowych, lecz także dla zrozumienia kondycji finansowej społeczeństwa i zdolności do inwestowania czy oszczędzania.

Żywność dominuje budżetami polskich rodzin

Pierwszą pozycję w wydatkach zajmuje bez wątpienia zakup artykułów spożywczych i produktów niezbędnych do codziennego funkcjonowania — 73 proc. ankietowanych wskazało tę kategorię jako główne obciążenie finansowe. Druga pod względem znaczenia jest pozycja związana z zapewnieniem dachu nad głową: utrzymanie nieruchomości (czynsz, hipoteka, media, naprawy) stanowi istotny wydatek dla 61 proc. respondentów.

Razem te dwie kategorie pochłaniają zdecydowaną większość dochodów przeciętnej rodziny. Pozostałe wydatki — leczenie i profilaktyka zdrowotna (33 proc.), transport (31 proc.) — zajmują znacznie skromniejsze miejsce w hierarchii potrzeb.

Jednak obraz ten ulega wyraźnym zmianom w zależności od grupy wiekowej.

Jak wiek zmienia strukturę wydatków

Grupa wiekowa	Wydatki na żywność	Wydatki zdrowotne
18–24 lat	59 proc.	brak danych
25–34 lat	59 proc.	brak danych
45–54 lat	80 proc.	brak danych
55+ lat	83 proc.	49 proc.

Dane ujawniają dramatyczną różnicę między młodszymi a starszymi Polakami. Osoby w przedziale wiekowym 45–54 lat poświęcają już 80 proc. budżetu na żywność, a respondenci powyżej 55. roku życia aż 83 proc. To oznacza, że dla seniorów zakup żywności staje się niemal jedynym wydatkiem, wokół którego organizuje się cały budżet domowy.

Równocześnie wśród osób 55+ wydatki na opiekę zdrowotną, leki i profilaktykę osiągają 49 proc. — drugą pozycję w ich budżetach. Młodsze grupy (18–34 lat) wykazują znacznie większą elastyczność: żywność stanowi dla nich 59 proc. wydatków, co pozwala na alokację pieniędzy do innych celów.

Wykształcenie a zdolność do oszczędzania

Równie ważny jak wiek jest poziom edukacji. Badanie wykazało wyraźną korelację między wykształceniem a regularnym odkładaniem pieniędzy.

Wśród osób posiadających dyplom wyższej uczelni 42 proc. potrafi regularnie oszczędzać, budując poduszkę finansową na trudne czasy. Natomiast respondenci z wykształceniem podstawowym lub zawodowym osiągają zaledwie 22 proc. — mniej niż połowę tego wskaźnika.

Ta różnica odzwierciedla nie tylko wyższe dochody osób wykształconych, ale także możliwość elastyczniejszego dostosowania wydatków. Osoby z wyższym wykształceniem częściej zajmują stanowiska zapewniające stabilność zatrudnienia i wyższe zarobki, co umożliwia im rezerwę finansową.

Sytuacja ogólna w Polsce jest jednak niepokojąca: zaledwie 35 proc. wszystkich respondentów deklaruje stabilną sytuację finansową z możliwością regularnego oszczędzania. Jednocześnie 25 proc. Polaków żyje od wypłaty do wypłaty, wydając całe dochody na bieżące potrzeby.

Co dzieje się z nadwyżkami finansowymi?

Gdy Polacy dysponują wolnymi pieniędzmi, ich preferencje są wyraźne. Największą grupę stanowią ci, którzy przeznaczają nadwyżki na podróże i wakacje (35 proc.), co sugeruje, że urlopy i wypoczynek są dla społeczeństwa priorytetem psychicznym, nawet jeśli finansowo stanowią luksus.

Drugą pozycję zajmują wydatki na ubrania i kosmetyki (22 proc.), trzecią — hobby i zainteresowania (21 proc.). Wydatki na zdrowie i profilaktykę (20 proc.) oraz rozrywkę (15 proc.) stanowią mniejsze udziały. Jedzenie poza domem i elektronika zajmują po 10 proc.

Szczególnie interesujące są jednak te kategorie, na które Polacy przeznaczają nadwyżki rzadko: zaledwie 6 proc. respondentów inwestuje wolne pieniądze, a 5 proc. przeznacza je na edukację i rozwój osobisty.

Inwestowanie wykazuje wyraźny podział ze względu na płeć: mężczyźni inwestują dwukrotnie częściej (9 proc.) niż kobiety (3 proc.). Edukacja przyciąga przede wszystkim młodszych respondentów — 10 proc. osób w grupach 18–34 lat przeznacza nadwyżki na naukę, podczas gdy wśród seniorów 55+ odsetek ten spada do zaledwie 2 proc.

Co to oznacza dla Ciebie

Wyniki badania wskazują na kilka praktycznych wniosków dla każdego gospodarstwa domowego:

Jeśli żyjesz od wypłaty do wypłaty: Twoja sytuacja dotyczy co czwartego Polaka. Pierwszym krokiem powinna być analiza wydatków na żywność — to największa pozycja budżetu. Nawet małe oszczędności (zmiana marki produktów, planowanie posiłków) mogą uwolnić 5–10 proc. tego budżetu.

Jeśli masz wyższe wykształcenie: Statystycznie masz większą szansę na oszczędzanie. Wykorzystaj tę przewagę — 42 proc. osób w Twojej grupie oszczędza regularnie, ale to oznacza, że 58 proc. nie robi tego. Nie przyjmuj tego za pewnik.

Jeśli zbliżasz się do 55. roku życia: Przygotuj się na zmianę struktury wydatków. Wydatki zdrowotne będą rosnąć, a elastyczność budżetu maleć. Już teraz warto budować rezerwę na przyszłe koszty medyczne.

Jeśli masz wolne pieniądze: Zamiast czekać na idealne warunki do inwestowania (czeka na to zaledwie 6 proc. Polaków), zacznij od małych kwot. Nawet 100 zł miesięcznie na fundusz inwestycyjny lub obligacje skarbowe to więcej niż nic.

Badanie VeloBanku pokazuje, że polska rodzina jest przede wszystkim rodziną pragmatyczną — skupioną na zaspokojeniu potrzeb podstawowych. Jednak przesunięcie nawet niewielkiej części wydatków z kategorii „nadwyżki” (ubrania, rozrywka) na inwestycje czy edukację mogłoby zmienić finansową przyszłość milionów Polaków.